Mechanizm Finansowy EOG
i Norweski Mechanizm Finansowy
Nowa perspektywa
Funduszy Norweskich
10 czerwca 2011
r. podpisanio umowy międzynarodowe z Islandią, Liechtensteinem i
Norwegią, na mocy których Polska otrzyma drugą pulę
środków w wysokości 578 mln euro. Nabory
wniosków
Po
podpisaniu umów bilateralnych będą mogły być rozpoczęte
prace programowe zmierzające do przygotowania
programów operacyjnych dla poszczególnych
obszarów. Program operacyjny będzie precyzować m.in.:
szczegółowy opis obszarów priorytetowych, katalog
beneficjentów, zasady naboru i oceny wniosków,
koszty kwalifikowane itd. Za przygotowanie programu operacyjnego będzie
odpowiedzialny operator. Następnie, programy operacyjne będą oceniane
przez stronę polską i darczyńców oraz przedkładane do
Komisji Europejskiej, która przeprowadzi tzw. screeining
programów.
Nabory wniosków będą
ogłaszane indywidualnie dla każdego obszaru tematycznego.
Prawdopodobnie, pierwsze nabory wniosków mogą rozpocząć się
w pierwszej połowie 2012r.
Cele
Głównymi celami
Mechanizmów
Finansowych - podobnie jak w przypadku poprzedniej edycji –
jest
przyczynianie się do zmniejszania różnic ekonomicznych i
społecznych w obrębie Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz
wzmacnianie stosunków dwustronnych pomiędzy państwami
darczyńcami
a państwem-beneficjentem.
Obszary priorytetowe
(a) Ochrona i zarządzanie środowiskiem;
(b) Zmiany klimatyczne i odnawialne źródła energii;
(c) Społeczeństwo obywatelskie;
(d) Rozwój społeczny i zasobów ludzkich, oraz
(e) Ochrona dziedzictwa kulturowego.
Badania naukowe mogą kwalifikować się do wsparcia finansowego w
zakresie,
w jakim ukierunkowane są
na jeden lub więcej obszarów priorytetowych.
Czas
trwania
Okres przyznawania dofinansowania
upłynie 30 kwietnia 2014 r., natomiast okres kwalifikowalności
wydatków w ramach wyłonionych projektów zakończy
się 30 kwietnia 2016 r.
Nabory wniosków będą
ogłaszane indywidualnie dla każdego obszaru tematycznego. Pierwsze
nabory wniosków mogą rozpocząć się w pierwszej połowie 2012
roku.
Odbiorcy
wsparcia
Wnioskodawcami mogą być
podmioty prywatne czy też publiczne, komercyjne bądź niekomercyjne,
oraz organizacje pozarządowe ustanowione jako podmiot prawny w Polsce,
jak również organizacje międzyrządowe działające w Polsce.
Co nowego ?
Podejście
programowe i dystrybucja środków
Nowa
perspektywa będzie się opierała na tzw. podejściu programowym. W ramach
nowej edycji ustanowionych zostanie 19 programów (np.
program
„Konserwacja
i rewitalizacja dziedzictwa kulturowego i
naturalnego”), zorientowanych na osiąganie założonych
celów, rezultatów i wyników.
Każdy program będzie zarządzany przez Operatora (np. Ministerstwo
Kultury
i Dziedzictwa Narodowego), będą one zaś zatwierdzane przez
Darczyńców.
Współpraca
dwustronna
W
przypadku nowej perspektywy położono duży nacisk na wzmocnienie
współpracy dwustronnej pomiędzy państwami-darczyńcami i
państwami-beneficjentami. Większość programów będzie
wdrażana
przez polskich operatorów we współpracy z
partnerami z
krajów darczyńców. Współpraca
dwustronna będzie
również możliwa poprzez nawiązywanie partnerstw na poziomie
projektów. Poza tym,
w ramach niektórych
obszarów,
jak np. badania naukowe, partnerstwo będzie obligatoryjne.
Minimalna
wartość dofinansowania
Generalnie
minimalna wartość dofinansowania została ustanowiona na 170 tys. euro.
W ramach niektórych programów przewidziano
możliwość
ustanowienia Funduszu małych grantów, gdzie minimalna
wartość
dofinansowania może wynosić od 5 tys. euro do 250 tys. euro. W
większości przypadków ustalany indywidualnie poziom
dofinansowania nie przekroczy 85% wydatków kwalifikowalnych.
W przypadku wsparcia dla organizacji pozarządowych i
partnerów społecznych
poziom dofinansowania może sięgać do 90% i do 100% w przypadku
stypendiów.
Zakres
wsparcia ?
Największe
środki zostaną przeznaczone na wsparcie rozwoju i
stosowania technologii wychwytywania i składowania CO2 (CCS). Na
ten obszar zostanie skierowanych 137 mln euro. Wsparcie finansowe
zostanie przeznaczone przede wszystkim na budowę instalacji CCS w
Elektrowni Bełchatów. Przewiduje się również
działania na rzecz zwiększenia świadomości społecznej w zakresie
technologii CCS.
Na drugim
miejscu pod względem wartości środków znalazła się ochrona
środowiska, na którą przeznaczono 110 mln
euro, z czego 75 mln euro zostanie przeznaczone na wsparcie
efektywności energetycznej
i odnawialnych źródeł energii.
Wsparcie otrzymają też działania na rzecz różnorodności
biologicznej i ekosystemów, a także przedsięwzięcia służące
wzmocnieniu monitoringu środowiska i działań kontrolnych.
Na konserwację
i rewitalizację dziedzictwa kulturowego przeznaczono 60
mln euro. Oprócz tego, 10 mln euro zostanie skierowane na
działania „miękkie” dotyczące promocji kultury i
sztuki wśród szerokiej publiczności oraz wzrostu świadomości
dotyczącej różnorodności kulturowej oraz umocnienia dialogu
międzykulturowego.
Wsparcie obszaru
zdrowia będzie miało na celu dostosowanie ochrony
zdrowia do trendów demograficzno-epidemiologicznych oraz
ograniczanie społecznych nierówności w zdrowiu. Na ten
obszar przeznaczono 70 mln euro.
Na
wsparcie polsko-norweskiej współpracy
badawczej przeznaczono blisko 37 mln euro. Badania mają
dotyczyć ochrony środowiska i zmian klimatycznych, ochrony zdrowia i
nauk społecznych, z uwzględnieniem tematyki migracji. W ramach
powyższej kwoty 3 mln euro zostanie przeznaczone na
badania naukowe w obszarze „Promowanie równości
płci oraz równowagi między życiem zawodowym a
prywatnym”.
Kontynuowane
będzie też wsparcie na rzecz mobilności studentów
i
pracowników naukowych szkolnictwa wyższego, a także
współpracy instytucjonalnej pod postacią Funduszu
Stypendialnego (10 mln euro).
Nowością
w stosunku do zakresu wsparcia w ramach poprzedniej edycji
Mechanizmów Finansowych będzie program dotyczący
przeciwdziałania przemocy w rodzinie o wartości 3 mln euro.
Na
wsparcie obszaru Schengen i walki z
przestępczością transgraniczną
i zorganizowaną, w tym przeciwdziałanie
handlowi ludźmi oraz migracjom grup przestępczych przeznaczono 10 mln
euro.
Na
wsparcie wymiaru sprawiedliwości skierowano
14 mln euro. Z powyższych środków będzie można zrealizować
przede wszystkim działania z zakresu poprawy zdolności
administracyjnych sądów, informatycznych centrów
archiwalnych dla sądów, wdrożenia nowoczesnych metod
zarządzania sądami oraz alternatywnych sposobów
rozwiązywania sporów i wzmocnienia pozycji osób
pokrzywdzonych przestępstwem.
Nowością
w stosunku do zakresu wsparcia w ramach poprzedniej edycji
Mechanizmów Finansowych będzie m.in. wsparcie
Służby Więziennej (13 mln euro). Obszar ten będzie
umożliwiał realizację projektów dotyczących podnoszenia
kompetencji osadzonych, kadry Służby Więziennej, systemów
bezpieczeństwa i systemów komunikacyjno –
informatycznych, probacji
i pozawięziennych sankcji.
Kontynuowany
będzie również Fundusz dla Organizacji
Pozarządowych.
Na rzecz wzmocnienia społeczeństwa
obywatelskiego oraz zwiększenia wkładu w sprawiedliwość społeczną,
demokrację i zrównoważony rozwój przeznaczono w
ramach tego funduszu 37 mln euro.
Ponadto,
utworzony będzie Globalny fundusz na rzecz godnej pracy
i dialogu trójstronnego (o wartości powyżej 3
mln euro) mający na celu promowanie godnej pracy i poprawę
współpracy trójstronnej między organizacjami
pracodawców, związkami zawodowymi i władzami publicznymi
przy wspieraniu sprawiedliwego i zrównoważonego rozwoju
gospodarczego
i społecznego. Fundusz wdrażany bezpośrednio przez stronę
norweską.
Realizowany
będzie również program dotyczący lokalnych i
regionalnych inicjatywy na rzecz zmniejszenia nierówności i
promowania spójności społecznej, o wartości
wsparcia ponad 9,5 mln euro. W ramach programu wdrażany będzie
przez Związek Miast Polskich projekt predefiniowany
w partnerstwie z
analogicznym związkiem z Norwegii - Związkiem Władz Lokalnych i
Regionalnych.
